Τετάρτη, 7 Οκτωβρίου 2015

Πώς ο “Κοπέρνικος” μας “πλημμυρίζει” με πληροφορίες

Πώς ο “Κοπέρνικος” μας “πλημμυρίζει” με πληροφορίες

Οι πλημμύρες επηρεάζουν χιλιάδες ανθρώπους στην Ευρώπη κάθε χρόνο. Όμως αυτή τη χρονιά ένας από αυτούς έτυχε να είναι επιστήμονας ειδικός στις πλημμύρες: ο ισπανός ερευνητής Χαβιέ Γκαρσία Πιντάντο από το Πανεπιστήμιο του Ρέντινγκ. Μένει στις όχθες του Τάμεση, στο δυτικό Λονδίνο.
“Αυτή η περιοχή επηρεάστηκε σε μεγάλο βαθμό από τις πρόσφατες πλημμύρες. Ειδικά όμως σε αυτό το μικρό κομμάτι γης είμαστε λίγο ψηλότερα και δεν αντιμετωπίσαμε κανένα πρόβλημα, αλλά οι γείτονές μας είχαν”, σχολιάζει από το σπίτι του
.
Ο Χαβιέ ήξερε ότι η σύζυγος και τα παιδιά του δεν κινδύνευαν. Το σπίτι τους ήταν ασφαλές, όπως μπορούσε να δει, αξιοποιώντας τις προσωπικές του γνώσεις αλλά και τις πληροφορίες που λάμβανε από δορυφόρους. Η δουλειά του είναι να χρησιμοποιεί τις πληροφορίες αυτές για να βελτιώσει τους τρόπους αντιμετώπισης τέτοιων πλημμυρικών φαινομένων.
Όλη η περιοχή στα δυτικά του Λονδίνου επηρεάστηκε σπό τις πλημμύρες, καθώς η Αγγλία και η Ουαλία έζησαν τον πιο δύσκολο και υγρό χειμώνα των τελευταίων 250 ετών. Μόνο στην Αγγλία πλημμύρισαν 6.500 σπίτια, χωρίς να υπολογίζονται αυτά σε σε Ουαλία, Σκοτία και Βόρειο Ιρλανδία.
Η βρετανική κυβέρνηση αναζήτησε βοήθεια από το… διάστημα. Φωτογραφίες από δορυφόρους έδειξαν το μέγεθος της καταστροφής. Ωστόσο αυτές οι εικόνες δεν ήταν διαθέσιμες γρήγορα. Χρειάζονταν επεξεργασία περίπου 30 ωρών μέχρι να δοθούν στην δημοσιότητα.
Ο Χαβιέ και ο συνάδελφός του στο Πανεπιστήμιο του Ρεντινγκ Ντέιβιντ Μέισον χρησιμοποιούν αυτές τις πληροφορίες για αναλύσεις μετά τις πλημμύρες.Όμως θέλουν να εξελίξουν την έρευνά τους και να λαμβάνουν γρηγορότερα τις πληροφορίες, ώστε εφεξής να βρίσκονται ένα βήμα πιο μπροστά από τα ορμητικά νερά. “Ακριβώς όπως έχουν βελτιωθεί οι μετεωρολογικές προβλέψεις και ξέρουμε με ακρίβεια ως και τρεις μέρες πριν ότι πρόκειται να βρέξει, έτσι και τώρα ελπίζουμε να δημιουργήσουμε πιο ακριβή πρόγνωση των πλημμυρών σε σύντομο χρονικό διάστημα”, λέει ο Μέισον.
Αυτό το όραμα της πρόβλεψης πλημμυρών θα γίνει πραγματικότητα με την εκτόξευση των δορυφόρων Sentinel της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Διαστήματος. Οι δορυφόροι αυτοί υπόσχονται ένα πραγματικά μεγάλο βήμα στην διαχείριση των φυσικών καταστροφών. Ο πρώτος, που ονομάζεται Sentinel-1, θα ξεκινήσει το ταξίδι του τον Απρίλιο. “Όταν λειτουργήσει ο δορυφόρος Sentinel 1, θα είναι σε θέση να μας δώσει εικόνες σε σχεδόν πραγματικό χρόνο. Μια ώρα μετά τη λήψη τους θα βρίσκονται στο σταθμό εδάφους. Έτσι θα μπορούμε να δούμε ακριβώς την κατάσταση και πώς μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε τις πληροφορίες σε μια διαδικασία πρόγνωσης των πλημμυρικών φαινομένων “, εξηγεί ο Μέισον. Οι δορυφόροι Sentinel δεν υπόσχονται μόνο έναν… κατακλυσμό δεδομένων σχετικά με τις πλημμύρες. Ο στόλος τους θα αποτελείται από επτά διαφορετικούς δορυφόρους, ο καθένας από τους οποίους θα σαρώσει τη Γη με διάφορους τρόπους.
Το όλο εγχείρημα επιβλέπεται από τον Γιόσεφ Ασμπαχερ, στο παρατηρητήριο της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Διαστήματος, δίπλα στην Ρώμη. Ο ίδιος εξηγεί: “Μόλις το σύστημα τεθεί πλήρως σε λειτουργία, θα έχουμε μια πολύ μεγάλη ποικιλία δορυφόρων και μέσων που θα μετρούν μια σειρά από παραμέτρους, τα πάντα που θα μπορεί κανείς να μετρήσει από το διάστημα και από το έδαφος. Και δεν μιλάμε μόνο για τις πλημμύρες αλλά και για τις δασικές πυρκαγιές, για τις ηφαιστειακές εκρήξεις, για τις ζημίες μετά από σεισμούς, αλλά και για διαρροές πετρελαίου, στοιχεία για τους ωκεανούς, το ύψος της επιφάνειας της θάλασσας, την θερμοκρασία της, την ποιότητα του αέρα, την κάλυψη πάγου και διάφορες κλιματικές παραμέτρους. Επομένως, στην πραγματικότητα, οτιδήποτε μπορεί να μετρηθεί θα μετριέται με αυτήν την ομάδα των δορυφόρων Sentinel που αυτήν την στιγμή βρίσκονται στο στάδιο της δημιουργίας”. Η χρηματοδότηση για τους δορυφόρους Sentinel προέρχεται από τους φόρους των ευρωπαίων πολιτών μέσω του προγράμματος ‘Κοπέρνικος” της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, σε συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Διαστήματος και τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Περιβάλλοντος.
Ο καθένας θα είναι σε θέση να απολαύσει την θέα από ψηλά. Όπως εξηγεί ο Βόλκερ Λίμπιγκ, πρόσφατα ελήφθη απόφαση για την πολιτική δεδομένων και αποφασίστηκε να υπάρχει ελεύθερη πρόσβαση σε αυτά. Το πρόγραμμα “Κοπέρνικος” είναι ήδη σε εξέλιξη, αλλά θα κορυφωθεί στα επόμενα δύο χρόνια, όταν θα βρεθούν στο διάστημα οι δορυφόροι Sentinel και θα αρχίσουν να προσφέρουν σε καθημερινή βάση μια σειρά από δεδομένα.
“Στην καλύτερη περίπτωση, έχουμε αναλύσεις σε βάθος μισού μέτρου, που είναι σχετικώς ακριβείς. Μετά θα πάμε σε μια έκταση περίπου 5 μέτρων, όπου μπορούμε να μετρήσουμε διάφορες παραμέτρους, συνήθως γεωργικές πληροφορίες, προβλέψεις απόδοσης του εδάφους. Στη συνέχεια, μπορούμε να πάμε σε περίπου 200 ή 250 μέτρα, βάθος που χρησιμοποιείται για την παγκόσμια χαρτογράφηση των ωκεανών. Μιλάμε για πραγματικές παραμέτρους σε παγκόσμια κλίμακα οι οποίες, φυσικά, διαφέρουν ως προς το είδος χρήσης και ως προς το ενδιαφέρον τους”, λέει ο Γιόσεφ Ασμπάχερ. Πίσω στην Αγγλία, ο Χαβιέ πιστεύει ότι οι πληροφορίες από τον πρώτο δορυφόρο Sentinel-1 σε σχεδόν πραγματικό χρόνο θα κάνουν την διαφορά. Η πρόβλεψη των πλημμυρών είναι ένας αναδυόμενος τομέας της επιστήμης, και θα μπορέσει να αναπτυχθεί με πιο έγκαιρες και ακριβείς πληροφορίες. “Με τον δορυφόρο της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Διαστήματος θα είμαστε σε θέση να έχουμε μια ευκρινή ανάλυση της τάξης των δεκάδων εκατοστών, και αυτό είναι που θα μας επιτρέψει να πούμε ότι αυτή η περιοχή εδώ θα πλημμυρίσει ενώ πχ εκείνη η περιοχή όπου βρίσκεται το γήπεδο του κρίκετ δεν θα πλημμυρίσει. Όλο αυτό θα μας βοηθήσει να αναπτύξουμε πολύ καλύτερα σχέδια δράσης και αντιμετώπισης τέτοιων φαινομένων”, λέει ο Χαβιέ Γκαρσία Πιντάντο.
Οι δορυφόροι Sentinel μπορεί να βρίσκονται σε τροχιά γύρω από την Γη και σε απόσταση άνω των 700 χιλιομέτρων πάνω από τα κεφάλια μας, αλλά θα έχουν πολύ ξεκάθαρη και θετική επίδραση στις ζωές όλων μας στο έδαφος… Πηγή: euronews